پیام خراسان - بیرجند- روستای چنشت سربیشه با فرهنگ بومی، پوششهای رنگارنگ و ظرفیتهای گردشگری، در مسیر ثبت جهانی قرار گرفته؛ مسیری که با تکمیل زیرساختها به رونق اقتصاد خراسان جنوبی کمک میکند.
خبرگزاری مهر، گروه استانها: خراسان جنوبی سالها با وجود برخورداری از ظرفیتهای کمنظیر تاریخی، طبیعی و فرهنگی، کمتر در کانون توجه گردشگران قرار داشت؛ اما در سالهای اخیر معرفی هدفمند جاذبههای این استان، مسیر تازهای را برای رونق گردشگری گشوده است. در این میان، روستای چنشت از توابع شهرستان سربیشه، به واسطه پوشش سنتی رنگارنگ زنان، معماری بومی، آیینهای محلی و طبیعت چشمنواز، بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته و اکنون یکی از مهمترین گزینههای استان برای ثبت در فهرست روستاهای جهانی گردشگری به شمار میرود.
چنشت؛ فراتر از یک مقصد روستایی
چنشت تنها یک روستای خوشآبوهوا نیست؛ این روستا مجموعهای از ظرفیتهای متنوع گردشگری را در خود جای داده است؛ از گردشگری فرهنگی و اکوتوریسم گرفته تا طبیعتگردی، صنایعدستی، پوشاک سنتی، گردشگری رویداد و تجربه زندگی روستایی که هر کدام میتواند مخاطبان خاص خود را جذب کند.
اهمیت این ظرفیتها سبب شد تور آشناسازی (FAM Tour) ویژه فعالان صنعت گردشگری ولایتهای هرات و فراه افغانستان نیز از این روستا بازدید کند؛ برنامهای که با هدف معرفی توانمندیهای گردشگری خراسان جنوبی و توسعه همکاریهای فرامرزی برگزار شد.
معاون گردشگری، سرمایهگذاری و تأمین منابع ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان جنوبی در گفتگو با مهر با اشاره به این برنامه اظهار کرد: این تور با هدف معرفی ظرفیتهای گردشگری استان، تقویت تعاملات فرهنگی و گسترش همکاریهای گردشگری میان ایران و افغانستان برگزار شد.
محمد عرب افزود: فعالان گردشگری افغانستان در این سفر از جاذبههای شهرستانهای بیرجند، سربیشه و خوسف بازدید کردند و روستای چنشت به عنوان یکی از مقاصد نوظهور گردشگری استان، مورد توجه ویژه قرار گرفت.
وی بیان کرد: شرکتکنندگان در این تور با ظرفیتهای چنشت در حوزههای اکوتوریسم، گردشگری فرهنگی، طبیعتگردی، گردشگری رویداد و منظر فرهنگی آشنا شدند.
ثبت جهانی؛ هدفی که زیرساخت میخواهد
کارشناسان معتقدند ثبت جهانی یک روستا تنها با برخورداری از جاذبههای طبیعی و فرهنگی محقق نمیشود، بلکه فراهم بودن زیرساختها، خدمات گردشگری و استانداردهای مورد نیاز از مهمترین الزامات این مسیر است.
در همین راستا عملیات جانمایی و نصب تابلوهای راهنمای مسیر در چنشت آغاز شده است؛ اقدامی که بخشی از برنامههای آمادهسازی این روستا برای تکمیل الزامات پرونده ثبت جهانی به شمار میرود.
سرپرست نمایندگی میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان سربیشه در این باره به مهر گفت: جانمایی تابلوهای راهنمای مسیر با حضور مسئولان، پیمانکار پروژه، دهیار و رئیس شورای اسلامی روستا انجام شد تا بهترین نقاط برای نصب این تابلوها مشخص شود.
هادی حقپناه افزود: ایجاد زیرساختهای استاندارد، ساماندهی مسیرهای دسترسی و معرفی صحیح جاذبههای فرهنگی و تاریخی، از مهمترین الزامات حرکت یک مقصد گردشگری به سمت ثبت جهانی است.
وی تأکید کرد: نصب تابلوهای راهنما علاوه بر تسهیل تردد گردشگران، نقش مهمی در معرفی بهتر ظرفیتهای روستا و ساماندهی مسیرهای بازدید خواهد داشت.
توسعه اقامتگاههای بومگردی؛ گامی برای افزایش ماندگاری گردشگران
یکی از چالشهای اصلی گردشگری روستایی، کمبود زیرساختهای اقامتی است؛ موضوعی که در چنشت با مشارکت مردم محلی و حمایت دستگاههای متولی در حال پیگیری است.
محمد عرب با اشاره به برنامههای توسعه گردشگری روستایی استان گفت: خراسان جنوبی با برخورداری از روستاهای منحصربهفرد، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطبهای گردشگری روستایی کشور را دارد.
وی موفقیت روستای اصفهک به عنوان دومین روستای جهانی گردشگری ایران در سال ۲۰۲۴ را نشانه ظرفیت بالای استان دانست و افزود: برای ارتقای زیرساختهای ۲۷ روستای هدف گردشگری برنامهریزی شده که چنشت یکی از مهمترین آنها است.
معاون گردشگری خراسان جنوبی ادامه داد: استقبال مردم از سرمایهگذاری در حوزه گردشگری مطلوب بوده و چنشت با شتاب مناسبی در مسیر جهانی شدن حرکت میکند.
وی از صدور مجوز دومین اقامتگاه بومگردی این روستا خبر داد و گفت: نخستین مجوز سال گذشته صادر شد و اکنون دومین اقامتگاه نیز وارد مرحله اجرا شده است. همچنین مجوز دو خانه مسافر نیز در دست پیگیری قرار دارد.
عرب ابراز امیدواری کرد نخستین اقامتگاه بومگردی چنشت تا پایان شهریورماه به بهرهبرداری برسد.
۱۳ خانه آماده ورود به چرخه گردشگری
بررسیهای میدانی انجام شده نشان میدهد ظرفیت توسعه گردشگری در چنشت تنها به اقامتگاههای موجود محدود نمیشود.
محمد عرب گفت: در بافت روستا، ۱۳ خانه دارای ظرفیت مناسب برای فعالیتهای گردشگری و صنایعدستی شناسایی شده است.
وی افزود: با ارائه مشاورههای تخصصی، تسهیل صدور مجوزها و حمایت از سرمایهگذاران، تلاش میشود زنجیره اقامتی و خدمات گردشگری این روستا تکمیل شود.
به گفته وی، توسعه گردشگری علاوه بر افزایش ماندگاری مسافران، میتواند به رونق اقتصاد محلی، حمایت از هنرمندان صنایعدستی و ایجاد اشتغال پایدار برای ساکنان منجر شود.
لباسهای رنگین؛ نماد هویت چنشت
پوشاک سنتی زنان چنشت یکی از شاخصترین جلوههای فرهنگی این روستا است؛ لباسهایی با رنگهای متنوع که علاوه بر حفظ هویت بومی، قابلیت تبدیل شدن به یک برند گردشگری را نیز دارند.
در همین راستا دوره آموزش تکمیلی خیاطی برای خیاطان و هنرمندان محلی برگزار شد تا کیفیت تولیدات سنتی ارتقا یابد.
هادی حقپناه با اشاره به اهمیت این آموزشها اظهار کرد: پوشاک سنتی و دستدوزهای هنرمندان چنشت، شناسنامه فرهنگی این منطقه است و برای حضور در بازارهای گستردهتر، نیازمند ارتقای مهارت، استانداردسازی و توجه به نیازهای روز هستند.
وی افزود: شرکتکنندگان در این دوره با تکنیکهای نوین دوخت، الگوکشی و تلفیق آن با اصالت پوشاک سنتی آشنا شدند.
عزم استانی برای ثبت جهانی
مسئولان معتقدند ثبت جهانی چنشت تنها با همراهی یک دستگاه اجرایی محقق نخواهد شد و نیازمند همکاری همه نهادهای مرتبط است.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان جنوبی در گفتگو با مهر با اشاره به روند تکمیل پرونده ثبت جهانی چنشت گفت: اقدامات اجرایی این پرونده با سرعت در حال انجام است، اما تحقق این هدف نیازمند همراهی همه دستگاهها است.
مصطفی نخعی، نماینده مردم نهبندان و سربیشه در مجلس شورای اسلامی نیز با تأکید بر اهمیت ثبت جهانی این روستا، خواستار ورود جدیتر دستگاههای اجرایی برای تکمیل زیرساختها شد.
استاندار خراسان جنوبی نیز بر اجرای برنامه زمانبندی شده برای آمادهسازی روستاهای دارای ظرفیت ثبت جهانی تأکید کرده و خواستار احصای سریع نیازمندیها و تکمیل شاخصهای مورد نیاز در روستاهای چنشت و افین شده است.
چنشت؛ الگویی برای توسعه روستایی
تجربه بسیاری از کشورهای جهان نشان میدهد روستاهایی که بر پایه ظرفیتهای بومی، مشارکت مردم محلی و توسعه زیرساختهای گردشگری حرکت کردهاند، به کانونهای مهم اشتغال و رونق اقتصادی تبدیل شدهاند.
چنشت نیز امروز در نقطهای تعیینکننده قرار دارد؛ روستایی که اگر روند تکمیل زیرساختها، توسعه اقامتگاههای بومگردی، حمایت از صنایعدستی و ثبت جهانی آن با همین شتاب ادامه یابد، میتواند علاوه بر تثبیت جایگاه خود در نقشه گردشگری ایران، به یکی از مقاصد شاخص گردشگری فرهنگی و روستایی منطقه تبدیل شود و الگویی موفق برای توسعه پایدار در خراسان جنوبی باشد.