پیام خراسان - یازدهم شهریورماه در تقویم ایران اسلامی، روزی است که به نام یکی از ستونهای اصلی تمدن و فرهنگ گره خورده است،صنعت چاپ، صنعتی که تنها یک «فعالیت فنی» نیست، بلکه پلِ ارتباطی میان اندیشهها، حامل دانش بشر در طول تاریخ و پیشران اقتصادی جوامع مدرن محسوب میشود.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا وسیما ، در حالی که تصور میشد با ظهور عصر دیجیتال، چاپ به حاشیه برود، این «هنر-صنعت» با پوستاندازی و تطبیق با فناوریهای نوین، همچنان نقشی بیبدیل در حیاتِ فرهنگی و تجاری کشور ایفا میکند.
صنعت چاپ، از کتاب و نشریات گرفته تا بستهبندیهای استراتژیکِ صادراتی، به عنوان یک زیرساختِ حیاتی شناخته میشود. اگر تاریخ تمدن را بر روی کاغذ جستوجو کنیم، چاپچیها و فعالان این حوزه، راویانِ بی ادعایِ پیشرفت بشر بودهاند. امروز، صنعت چاپ در ایران با وجود چالشهای فراوان نظیر نوسانات قیمتِ ملزوماتِ تولید (مانند کاغذ و مرکب) و نیاز به نوسازی ناوگان تجهیزات، همچنان زنده و پویاست.
این صنعت، امروزه دو بالِ اصلی دارد: «فرهنگ» و «اقتصاد». از سویی با چاپِ کتاب و مطبوعات، آگاهیبخشی به جامعه را تضمین میکند و از سوی دیگر، با صنعت بستهبندی، به ویترین کالاهای ایرانی در بازارهای داخلی و بینالمللی اعتبار میبخشد. بدون شک، توسعه صنعت بستهبندی و چاپ، یکی از ارکانِ اصلیِ رشد تولید و صادرات غیرنفتی است که نیازمند توجه ویژه نهادهای سیاستگذار و حمایت از کارگاههای کوچک و صنایع بزرگ این حوزه است.
با این حال، روز ملی صنعت چاپ فرصتی است برای نقد منصفانه و آسیبشناسی این مسیر. گذر از چاپهای سنتی به سمت هوشمندسازی، توجه به چاپ سبز (سازگار با محیط زیست) و سرمایهگذاری بر روی نیروی انسانی متخصص، حلقههای مفقودهای هستند که میتوانند این صنعت را به جایگاه واقعیاش در اقتصادِ ملی برسانند.
روز ملی صنعت چاپ، روز تقدیر از دستان خستهای است که در میانِ بوی مرکب و صدای چرخش ماشینآلات، رؤیایِ نویسندگان، اندیشمندان و تولیدکنندگان را به حقیقت تبدیل میکنند.
اگر «قلم» آغازگر آگاهی است، «چاپ» ماندگارکننده و توزیعکننده آن است.امید است، با تسهیلِ فرایندهای حمایتی و نوسازیِ زیرساختها، این صنعت کهن، اما بهروز، بتواند سهم شایستهتری از ارزشِ افزوده در اقتصاد ایران به دست آورد.
۱۱ شهریور؛ روز ملی صنعت چاپ، برای اهالی صنعت چاپ اهمیت بسیاری دارد چرا که در این روز، صنعت چاپ ایران با بیش از دو سده قدمت دارای هویت شد و «روز ملی صنعت چاپ» نام گرفت. این روز یادآور تلاش مستمر و زحمت مداوم جمع بزرگی از کارگران، صنعتگران و هنرمندان و در یک جمله وامدار تلاش بزرگمردان فرهنگ ایران زمین است.
نخستین چاپخانه در ایران در شهر تبریز تاسیس شد. عباس میرزا نایبالسلطنه، میرزا زینالعابدین تبریزی را مامور فراگیری فن چاپ و راه انداختن نخستین چاپخانه در تبریز کرد. میرزا زینالعابدین تبریزی در سال ۱۲۳۳ هجری قمری ابزارآلات چاپ حروفی را به تبریز آورده و تحت حمایت عباس میرزا نایب السلطنه که در آن زمان حکمران آذربایجان بود مطبعه کوچکی برقرار کرد.
نامگذاری روز ۱۱ شهریورماه بهعنوان روز ملی صنعت چاپ در تقویم در سال ۱۳۸۲ و با تلاش اسدالله جامی (مدیر کل وقت دفتر امور چاپ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی) انجام شد. در آن زمان اهالی صنعت چاپ به شورای فرهنگ عمومی درخواست دادند و توضیحات بسیاری برای لزوم ورود این روز در تقویم مطرح کردند، تا در نهایت این شورا به این جمعبندی رسید که روز ملی صنعت چاپ به رسمیت شناخته شود و اینگونه ۱۱ شهریورماه بهعنوان روز ملی صنعت چاپ در تقویم نامگذاری شد.